Trên thực tế pháp luật không định nghĩa thể nào là Hợp đồng nguyên tắc, Do vậy thực chất hợp đồng nguyên tắc là một hợp đồng kinh tế và có giá trị pháp lý như tất cả các loại hợp đồng thông thương khác. Sự khác biệt ở đây không phải ở tên gọi mà là lằm tại mục đích và nội dung của nó.
Thông thường người ta thường lập Hợp đồng nguyên tắc để xác lập nguyên tắc hợp tác với nhau, trong quá trình hợp tác với nhau thì mọi giao dịch đều được điều chỉnh bởi hợp đồng nguyên tắc việc này được đưa ra là nhằm hạn chế phải lập và ký kết nhiều hợp đồng cho những công việc có tính chất tương tự.
Ví dụ như: Công ty bạn ký kết hợp đồng cung cấp thép xây dựng cho một số dự án xây dựng, mà hàng hóa được giao thành nhiều lần, ở những địa điểm khác nhau, số lượng hàng hóa chưa xác định cụ thể được, giá cả chưa xác định. Trong trường hợp này các bên ký kết một hợp đồng nguyên tắc khung trong đó việc đưa ra các phương thức chung về định giá, số lượng hàng hóa, thời điểm giao hàng, phương thức thanh toán từ đó các bên cứ tiếp tục thực hiện theo phương thức đã được điều chỉnh bởi hợp đồng nguyên tắc lập ra trước đó.
Như vậy bản chất Hợp đồng nguyên tác được lập ra nhằm mục đích xác định cách thức hợp tác chung giữa các bên.